ၿမန္မာ့စီးပြားေရးသံုးသပ္ခ်က္.....

စီးပြားေရးစနစ္ တစ္ခု....အထူးသၿဖင့္ ႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံရဲ့
စီးပြားေရးစနစ္တစ္ခုကိုပဲ့ကိုင္

ရတာ တကယ္ေတာ့မလြယ္ကူပါဘူး။
တၿခားႏိုင္ငံေတြမွာဆို company ေတြကအစ စီးပြားေရးနဲ့ ဘြဲ့ရေတြကို
ထိုက္ထိုက္တန္တန္ လစာေပးၿပီး မိမိရဲ့စီးပြားေရးလုပ္ငန္းခြဲတစ္ခုစီမွာ
အၾကံေပးပဲၿဖစ္ၿဖစ္ အဖြဲ့ေခါင္းေဆာင္ေနရာေတြေပးၿပီးပဲၿဖစ္ၿဖစ္
 

ထားၾကပါတယ္။ဒါကစီးပြားေရး (business ) နဲ့ဘြဲ့ရနယ္ပယ္တစ္ခုတည္းတင္မကပါဘူး
ဥပေဒကအစနယ္ပယ္အသီးသီးမွာ သူ့လိုင္းနဲ့သူထူးခ်ြန္သူေတြကို
ေက်ာင္းေတြမွာအစကြင္းဆင္းရွာေဖြခန့္ထား
ဦးေဆာင္လုပ္ကိုင္ခိုင္းၾကပါတယ္။သူေ႒းေတြကသူတို့အထက္က
စီမံၾကတာပဲလုပ္ကိုင္ၾကေတာ့တယ္။သူေ႒းလုပ္တဲ့သူေတြလဲ သူ့companyကလုပ္တဲ့
အရာတိုင္းသူတို့အကုန္က်ြမ္းက်ြမ္းက်င္က်င္မလုပ္ႏိုင္ၾကပါဘူး။ဒါေပမယ့္
အၾကီးအကဲ လုပ္သူေတြရဲ့ လက္သံုး နည္းလမ္းအရ
က႑အသီးသီးမွာက်ြမ္းက်င္သူေတြခန့္ထားလုပ္ကိုင္ေစၿပီး
မိမိမွၾကီးၾကပ္ေပးၾကတာပါပဲ။
  ေၿပာခ်င္တာက ၿမန္မာၿပည္ရဲ့ စီးပြားေရးက အေၿခခံလူတန္းစားေတြအတြက္
က်ပ္တည္းေနဆဲပဲ။ ပိုက္ဆံကရွာ၇ခက္သလို ေငြတန္ဖိုးၾကမရွိၿပန္ဘူး။နဂို
ခ်မ္းသာၿပီးသားသူေတြနဲ့ လိုင္းေကာင္းေတြ့ထားသူေတြေတာ့ၿပသနာမရွိေပမယ့္
အေၿခခံလူတန္းစားေတြခမ်ာ အခုထိက်ပ္တည္းေနဆဲပါပဲ။ အခ်ိဳ့construction
ဆိုဒ္ေတြမွာလုပ္ကိုင္ေနၾကတဲ့အမ်ိဳးသမီးေတြဆိုတစ္ေန့မွ
ေငြႏွစ္ေထာင္ေက်ာ္ပဲရၾကပါတယ္။ေတာကလာၾကတာေပါ့ေလ။မေန့ကsale
girlေကာင္မေလးတစ္ေယာက္ကိုေမးၾကည့္ေတာ့ လစာ ခုႏွစ္ေသာင္းတဲ့
။ဒါဆိုတစ္ေန့မွ ႏွစ္ေထာင္ငါးရာေတာင္မၿပည့္ဘူး ။ဒါေပမယ့္ကုန္ေစ်းႏွုန္းက်
ၾကည့္ ။ ဆန္တစ္ၿပည္ဘယ္ေလာက္လဲ။ဆီတပိသာဆိုရင္ေရာ။အဲဒီတစ္ေန့ႏွစ္ေထာင္ေက်ာ္
အသံုးစားရိတ္(allowance) က တစ္ေန့စာေတာင္ဖူလံုမွုရွိပါ့မလား။ဒါေတာင္
အသားတစ္ပိသာ စီမွာရွိတဲ့ ႏွုန္းေတြမပါေသးဘူး။ ဒါဆို သူတို့ ဒီ လစာ
(သို့)ေန့တြက္ေလးနဲ့
ဘယ္လိုေနၾကသလဲ။အရမ္းကိုေရာင့္ရဲတင္းတိမ္ေနႏွိုင္ၾကတာလား။ တကယ္ပါ
အစိုးရ၀န္ထန္းေတြကအစ
ေရာင့္ရဲတင္းတိမ္ႏီုင္တာေတာ့ခ်ီးက်ဴးဖြယ္ေကာင္းလွပါတယ္။
 ေၿပာရရင္ companyအခ်ိဳ့ကေတာ့ ဥပမာ bankerေတြေပါ့ေလ နဂို အဆင္ေၿပၾကလို့
လစာေကာင္းေကာင္းေပးႏိုင္ေပမယ့္ အခ်ိဳ့ family business သာသာ company
ေတြကေတာ့ သူတို့လဲလံုးလည္ခ်ာလည္ေနၾကရတာကိုး။ဒါဆိုအစိုးရ၀န္ထမ္းေတြလစာမတိုးတာကေရာ?အစိုးရကေတာ့လြွတ္ေတာ္မွာ
ကုန္ေစ်းႏွုန္းကိုေထာက္ၿပတယ္ ။ဟုတ္ပါတယ္ ။ လစာတိုးရင္
ကုန္သည္ေတြကေစ်းလိုက္တက္မယ္။ဒါဆို လစာတိုးတာအခ်ီးႏွီးပဲ။ ဒါေပမယ့္ တကယ္
အေၿဖမရွိေတာ့ဘူးလား။ ေရတြင္းထဲကဖားလို
ကိုယ့္ေဘာင္က်ဥ္းက်ဥ္းေလးထဲကၾကည့္ရင္ေတာ့ အေၿဖမရွိေတာ့သလိုပဲ။
အခ်ိဳ့ကလဲႏိုင္ငံဆင္းရဲတာကိုေထာက္ၿပၿပီး
ႏိုင္ငံတိုးတက္လာရင္ေတာ့လို့ေၿပာၾကတယ္။ ဒါေပမယ့္ ဂ်ာေအးသူ့အေမရိုက္ေနရင္
ဘယ္ေတာ့ႏိုင္ငံကတိုးတက္မွာလဲ။တကယ္ႏိုင္ငံတိုးတက္လာမွုဆိုတာ
အေဆာက္အဦးေကာင္းေကာင္းၾကီးေတြေပၚလာတာမ်ိဳး
လူတစ္ခ်ိဳ့ကားအေကာင္းစားၾကီးေတြစီးႏိုင္တာမ်ိဳး
မဟုတ္ပါဘူး။ႏိုင္ငံသားတစ္ဦးစီရဲ့ GDP (၀င္ေငြႏွုန္း)ၿမင့္မားၿပီး
လူေနမွုဘ၀ အဆင့္အတန္း ၿမင့္မားလာတာနဲ့ပဲတိုင္းတာႏိုင္ပါတယ္။
လူတိုင္းသူေ႒းမၿဖစ္ႏိုင္ပါဘူး။သူေ႒းဆိုတဲ့စကားလံုးကိုက
ဆင္းရဲသားဆိုတဲ့စကားလံုးရွိလို့ရွိေနတာပဲၿဖစ္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္
ဖြင့္ၿဖိဳးၿပီး နဲ့အၿခားဖြင့္ၿဖိဳးဆဲႏိုင္ငံအခ်ိဳ့ကိုၾကည့္မယ္ဆို
သူတို့ဆီကဆင္းရဲသားက ဒီႏိုင္ငံက
ပိုက္ဆံရွိတဲ့သူေတြေနသေလာက္နီးနီးေနၽႏိုင္တယ္၊ ဒီႏိုင္ငံမွာ
ခ်မ္းသာတဲ့သူေတြသံုးတဲ့ဟာေတြသံုးႏိုင္တယ္။
ဒါကကိုယ့္ႏိုင္ငံကထုတ္လုပ္ႏိုင္တာကိုးလို့ေၿပာၾကမယ္။ မမွားပါဘူး
။အခုထိက်ြန္ေတာ္တို့ႏိုင္ငံကၿမန္မာၿပည္သားကားစစ္စစ္ မထုတ္ႏိုင္ေသးပါဘူး။
ကၿပားကားေတြနဲ့ႏိုင္ငံၿခားသားကားေတြပဲရွိပါတယ္။
ဒါကကုန္ေစ်းႏွုန္းၾကီးရၿခင္းအေၾကာင္းတစ္ခ်က္ေပါ့ေလ။ဒါေပမယ့္
တခ်ိဳ့ႏိုင္ငံေတြမွာမိမိႏိုင္ငံကလဲထြက္ေပမယ့္အၿခားႏိုင္ငံကဟာကိုပဲေစ်းေပါလို့ပဲၿဖစ္ေစ၀ယ္သံုးၾကပါတယ္။
ဥပမာ အေမရိကမွာဆိုသူတို့ႏိုင္ငံထြက္ဟာေတြလဲသံုးၾကေပမယ့္
တရုတ္လူသံုးကုန္နဲ့ ဂ်ပန္ကားပဲ
အစီးမ်ားၾကပါတယ္။အခုသူတို့စီးပြားေရးပညာရွင္ေတြလဲ အဲဒီၿပသနာကို
ေပၚလစီမ်ိဳးစံု သံုးၿပီး ၿပည္တြင္းၿဖစ္အားေပးေအာင္တြန္းအားေပးေနၾကေလရဲ့
။ဒါေပမယ့္ ၿပည္တြင္းၿဖစ္ဆိုတာကလဲ အရည္ အေသြးနဲ့လက္ခံႏိုင္ေလာက္တဲ့ေစ်း
ရွိဦးမွကိုး။ ၿပီးေတာ့ တၿခားႏိုင္ငံအမ်ားစုမွာ
လံုး၀လက္လြတ္ခြက္ခ်ြတ္လူေတြကို မေသမခ်င္း စီးပြားေရးမေၿပလည္မခ်င္း
ေထာက္ပံ့ေၾကးလဲေပးေသးတယ္ဗ်။မစို့မပို့မဟုတ္ဘူးေနာ္ ဒီက
ႏွဖူးကေခ်ြးေၿခမက်ေအာင္လုပ္လို့ရတဲ့
ေငြထက္မသာေတာင္လယ္ပယ္ေတာ့လိုက္ႏိုင္တယ္။အေၿခခံလူတန္းစားေတြဆို
ကိုယ္ပိုင္ကားကိုယ္စီနဲ့။အစိုးရ၀န္ထမ္းနဲ့company၀န္ထမ္းေတြဆိုပိုသာတာေပါ့ဗ်ာ။
   ဒါဆို ဒီလိုေတြလုပ္ေတာ့ ၿမန္မာၿပည္လို
ေငြေၾကးမေဖာင္းပြဘူးလား။မၿဖစ္သလို ကုန္သည္ေတြလဲၾကီးပြားၾကပါတယ္။
   ဥပမာ စလံုးကိုပဲၾကည့္ ။လူတိုင္းသူေ႒းမဟုတ္ေပမယ့္
စလံုးသားအေၿခခံလူတန္းစားေတြကေတာင္
သူမ်ားႏိုင္ငံသားေတြကိုခိုင္းစားေနၾကတာဗ်။ဘယ္ႏိုင္ငံမွန၈ိုကတည္းကမခ်မ္းသာၾကပါဘူး။
   ဒါေပမယ့္ေပါ့ေလ ၿမန္မာၿပည္မွာက စိတ္ရွိတိုင္းလုပ္လို့မရတဲ့
အကန့္အသတ္ေတြရယ္........အဲစိတ္ရွိတိုင္းဆိုလိဳ့
မင္းလုပ္ခ်င္ရာလုပ္လို့ေတာ့ဘယ္ရမွာလဲကြလို့ေၿပာၾကမယ္။မွန္ပါတယ္ ဒါေပမယ့္
အဲဒါက ၿပည္သူအမ်ားစုအတြက္ပဲၿဖစ္ၿပီး အခ်ိဳ့ေတြအတြက္ေတာ့
အၿမဲပါမစ္ေတြကopen ပဲဗ်။ ဒါကထားပါ
အခုကႏိုင္ငံေရးအေၾကာင္းမဟုတ္ဘူး။ဒါေပမယ့္ အစိုးရရဲ့
ကြပ္ကဲမွုညံ့ဖ်င္းတယ္လို့ပဲေၿပာရမလား။တကယ္ဆိုမိမိမလုပ္ႏိုင္ရင္
လုပ္ႏိုင္တဲ့လူေတြ ကိုခန့္ထားဦးေဆာင္ေစရင္
အခုထက္ႏိုင္ငံပိုအက်ိဳးရွိလာႏိုင္ပါတယ္။အခုက ေဆးဆရာ၀န္က တူကိုင္သလို
အင္ဂ်င္နီယာကေဆးထိုးအပ္ကိုင္သလို ၿဖစ္ေနတယ္။အစိုးရရံုးေတာ္ေတာ္
မ်ားမ်ားမွာ တကယ္ အဲဒီနယ္ပယ္မွာ
က်ြမ္းက်င္တိုးတက္ေအာင္လုပ္ႏိုင္သူနဲပါးလွပါတယ္။လူေတာ္ေတြနဲ့အစားထိုးသင့္ပါၿပီ။ၿမန္မာၿပည္ေသြးသစ္ေလာင္းသင့္ပါၿပီ။လူတိုင္းလူမွန္ေနရာမွန္နဲ့ကိုယ္က်ြမ္းက်င္ရာမွာ
ပဲ လုပ္ကိုင္သင့္ပါၿပီ။ ထိပ္ကလူၾကီးမင္းေတြအေနနဲ့လဲ
မိမိလက္ေအာက္ကလုပ္ငန္နယ္ပယ္အသီးသီးမွာ တကယ္ က်ြမ္းက်င္တဲ့ လူေတြကို
အသီးသီးဦးေဆာင္ေစသင့္ပါၿပီ။ကိုယ္မလုပ္တက္ရင္
လုပ္တတ္တဲ့သူကိုရွာခိုင္းရမွာပါ။လူတိုင္း အရာရာ
မတတ္ပါဘူးမတတ္လို့အၿပစ္မဟုတ္ပါဘူး။ဒါေပမယ့္တတ္တဲ့သူကိုရွာခိုင္းရပါမယ္။တတ္ေရာင္ကားလုပ္တာကေတာ့တကယ့္အၿပစ္ၾကီးပါ။ဒါဟာ
စီးပြားေရးသေဘာတရားနဲ့ project or operation  ေတြေအာင္ၿမင္ေရးအတြက္အေၿခခံ
သေဘာတရားပဲၿဖစ္ပါတယ္။လဘ္းစားတယ္ဆိုတာကလဲ
အခ်ိဳ့ကနဂိုကတည္းက၀ါသနာပါၾကေပမယ့္ အခ်ိဳ့ကေတာ့ တကယ္မေၿပလည္ၾကလို့ပါ။ဆရာမ
မူၿပ တစ္ေယာက္လစာဟာ
ေလးေသာင္းေက်ာ္ပဲရွိပါတယ္။မလုပ္ႏိုင္ရင္ထြက္လို့ေၿပာႏိုင္ေပမယ့္ တကယ္ဆို
တစ္ရက္ႏွစ္ေထာင္မၿပည့္တဲ့လခနဲ့သာတကယ္ ရပ္တည္မယ္ဆို
အခုကုန္ေစ်းႏွုန္းေတြနဲ့ ဆိုမၿဖစ္ႏိုင္ပါဘူး။မိဘအေထာက္အပံ့ၿဖစ္ေစ
ေဘးေပါက္ၿဖစ္ေစလိုတာပါပဲ။လဘ္စားတာပဲႏွိပ္ကြပ္မယ္ဆိုတာေတာ့ တကယ္ေရာ
အလုပ္ၿဖစ္ပါ့မလား။သူ့ဟာနဲ့သူကစပ္စပ္မွုရွိေနပါတယ္။လဘ္မစားေစခ်င္ရင္
မေသရံုတမယ္မဟုတ္ဘဲ
လစာေလာက္ငွေအာင္ေတာ့ေပးဖို့လိုပါတယ္။တကယ္က်ြန္ေနာ္တို့လိုအပ္ေနတာ
ကမူ၀ါဒနဲ့ တကယ္အလုပ္ၿဖစ္ႏိုင္တဲ့လမ္းစဥ္ေကာင္းေတြပါ။ၿပီးေတာ့တကယ္လုပ္တတ္တဲ့သူေတြ။ကိုယ္က်ိဳးလဲမဖက္တာ၀န္လဲေက်တဲ့သူေတြ။အခုခ်မ္းသာတဲ့ႏိုင္ငံအားလံုးနီးပါးဟာ
ဒီမိုကေရစီႏိုင္ငံေတြပဲၿဖစ္ပါတယ္။ဒါေပမယ့္ တရုတ္ကေတာ့
ကြန္ၿမဴနစ္ပါ။ဒါေပမယ့္ တရုတ္ကလဲ တိန္ေရွင္ဖိန္
လက္ထက္ကစလို့ဒီသေဘာတရားနားလည္ၿပီး
စီးပြားေရးမွာဒီမိုကေရစီၿဖစ္သြားပါၿပီ။အစိုးရက၀င္မစြက္ဖက္ေတာ့သေလာက္ပါပဲ။ဒါေၾကာင့္ပဲဒီေလာက္ထိအရွိန္အဟုန္ေကာင္းနဲ့တိုးတက္ခဲ့တာၿဖစ္ပါတယ္။လူမွန္ေနရာမွန္ေတြေပါ့ေလ။ၿမန္မာၿပည္စီးပြားေရးတိူးတက္ဖို့
စီးပြားေရးပညာရွင္ေကာင္းေတြ ၊အၾကံေပးေကာင္းေတြလိုအပ္ေနပါၿပီ။အဲေလ
ကိုင္းပင္ကနဂိုကတည္းကကိုယ့္အိတ္ထဲကိုယ္ယိမ္းရင္ၿပီးေရာဆိုရင္ေတာ့တစ္မ်ိုးေပါ့။ကိုယ့္ေနရာဟာ
ကိုယ္စားဖို့အတြက္မဟုတ္ဘဲ
အဲဒီေနရာနဲ့ထိုက္တန္ေအာင္လုပ္ႏိုင္ရမယ္ဆိုတဲ့စိတ္လဲရွိဖို့လိုပါတယ္။လစာလဲအထိုက္အေလ်ာက္ေလာက္ငွရပါမယ္
ႏို့မို့ဂ်ာေအးသူ့အေမရိုက္ထဲကလိုသံသရာလည္ေနမွာပါပဲ။
 ၿပီးေတာ့လူေတြကဒီမိုကေရစီဆိုတာကို ယိုယြင္းမွုနဲ့တြဲၿမင္ၾကတယ္။မွန္ပါတယ္
ကေလးဘ၀ကမိဘအုပ္ထိမ္းမွုေအာက္မွာေနရေပမယ့္
အရြယ္ေရာက္လာလို့အိုးအိမ္ထူၾကၿပီဆို၇င္ေတာ့ ကိုယ့္အားကိုကိုးၾကရၿပီေလ။
လြတ္လပ္မွုလဲအရင္ကနဲ့မတူေတာ့ဘူး။
ကေလးမဟုတ္ေတာ့ဘူးကိုး။ကိုယ္ေကာင္းရင္ကိုယ္စံရမယ္။ကိုယ္မေကာင္းရင္ကိုယ္ခံရမယ္။ခ်ဳပ္ခ်ယ္ထားတာပဲၾကိုက္တယ္ဆိုတဲ့သူေတြကေတာ့
ကေလးစိတ္မကုန္ေသးလို့ပဲေၿပာရမယ္။မရင့္က်က္ေသးဘူးေပါ့ေလ။ဒါေပမယ့္မိဘေတြဆိုတာေနရာတိုင္းမွာမရွိပါဘူး။တခ်ိဳ့ေတြလဲမိဘကက််ပ္ရဲ့နဲ့
ပ်က္စီးေနတာေတြတစ္ပံုၾကီး။ဥပမာ ၿပည့္တန္ဆာႏွိပ္ကြပ္ေရးေတြ
ဥပေဒထုတ္ထားၿပီး ထိုင္းတို့လို တၿခားႏိုင္ငံေတြကို ၿပည့္တန္ဆာႏိုင္ငံေတြ
ေခၚၾကေပမယ့္ ေနရာတိုင္းမွာၿပည့္တန္ဆာေတြသူ့အဆက္အသြယ္နဲ့သူရႏိုင္ေနတာ
အရြယ္ေရာက္သူတိုင္း ၾကားဖူး၊တခ်ိဳ့ဆိုလဲ...ကိုယ္တိုင္
ေတြ့ဖူးၾကမွာပါ။ပံုစံအမ်ိဳးမ်ိဳးနဲ့ေပါ့ေလ။တစ္ခါတေလ အၾကီးအကဲအခ်ိဳ့ေတာင္
သီတင္းသိုးသိုးသန့္သန့္ထြက္ေသး။ဆိုလိုတာက
ဒီမိုကေရစီေၾကာင့္မွရယ္မဟုတ္ပါဘူး။ပ်က္စီးခ်င္တဲ့သူကနဂိုကတည္းကိုကပ်က္စီးမွာပါပဲ။ဒီမိုကေရစီဆိုတာ
ပ်က္စီးၿခင္းဆယ္ပါးမဟုတ္ပါဘူး။လူတိုင္းကိုယ္ရပိုင္ခြင့္ရွိတဲ့
အခြင့္အေရးေတြမေၾကာက္မရြံ့ပဲေတာင္းဆိုႏိုင္ခြင့္ရွိတာပါ။လူမိုက္အားေပး၀ါဒတစ္ခုမွမပါပါဘူး။ပ်က္စီးေအာင္ေနရမယ္လို့လမ္းညြွန္ခ်က္ေတြမရွိသလို
မိမိ နဲ့သူတပါးပ်က္စီးေစမယ့္ဟာမ်ိဳးတရား၀င္အားေပးၿခင္းလဲမရွိပါဘူး။ဘယ္ဒီမိုကေရစီႏိုင္ငံမွတရား၀င္ဘိန္းခန္းဖြင့္ခြင့္မေပးပါဘူး။ဒါေပမယ့္
လြတ္လပ္မွဳပိုေတာ့ ပ်က္စီးႏိုင္ဖို့လမ္းစပိုတာပဲရွိတာပါ။ဒါေပမယ့္လဲ
ဒါကလဲမိမိအေပၚပဲ မူတည္ပါတယ္။မူ၀ါဒနဲ့ ခ်ဳပ္ခ်ယ္မွုဘယ္ေလာက္ေကာင္းေကာင္း
ပ်က္စီးခ်င္တဲ့သူေတြကဆီလိုအေပါက္ရွာမွာပါပဲ။ၿမန္မာၿပည္ကဒီမိုကေရစီရရင္သူမ်ားထက္သာမယ့္အခ်က္က
က်င့္၀တ္ပိုင္းမွာ သူမ်ားႏိုင္ငံေတြထက္သာတယ္
လို့က်ြန္ေတာ္တို့ေက်ြးေက်ာ္ထားတဲ့အခ်က္ပါပဲ။က်ြန္ေတာ္တို့လူမ်ိဳးတကယ္က်င့္၀တ္သာတယ္လို့ယံုၾကည္ႏိုင္ရင္
ဘာမ်ားေၾကာက္စရာရွိေသးလို့လဲ။။အဲဒီက်င့္၀တ္နဲ့ ဒီမိုကေရစီရဲ့လြတ္လပ္ၿခင္း
သယံဖာတ နဲ့လူ့အရင္းအၿမစ္ေတြသာတကယ္ေပါင္းစပ္ႏိုင္မယ္ဆို ရင္ ၿမန္မာၿပည္ဟာ
တစ္ခ်ိန္မွာ ႏိုင္ငံေတြအမ်ားစုထက္ေတာင္သာသြားႏိုင္ပါတယ္။